മാധവ് ഗാഡ്ഗിലിന്റെ ആത്മകഥയാണ് 'പശ്ചിമഘട്ടം ഒരു പ്രണയകഥ'. ഈ ഗ്രന്ഥം ചെറിയൊരു വിജ്ഞാനകോശമാണ്. ഗ്രന്ഥകാരന്റെ വൈജ്ഞാനിക ലോകത്തിലൂടെയുള്ള യാത്ര നമ്മെ അമ്പരപ്പിക്കും. പരിസ്ഥിതിശാസ്ത്രജ്ഞന് മാത്രമല്ല, ദാര്ശനികനുമാണ് അദ്ദേഹം എന്ന് നാം തിരിച്ചറിയും. മണ്ണും മരങ്ങളും സസ്യജാലങ്ങളും ജീവജാലങ്ങളുമെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനങ്ങളുടെ ഭാഗമാകുന്നു. ഉറുമ്പിന്റെ പോലും അവകാശത്തിനുവേണ്ടി അദ്ദേഹം വാദിക്കുന്നു.
എന്താണ് വിജയം? എന്താണ് പരാജയം? നിര്വചനം സുസാധ്യമല്ല. വിജയത്തെയും പരാജയത്തെയും ആപേക്ഷികമായി നിര്ണയിക്കേണ്ടിവരും. പരാജയപ്പെട്ടവരുള്ളതു കൊണ്ടാണ് വിജയികളും ഉണ്ടായത്. ഒരു തരത്തില് ചിന്തിച്ചാല് ജയപരാജയങ്ങളില്ല; ഓരോരോ അവസ്ഥകള് മാത്രമാണ് ഉള്ളത്. ജയപരാജയങ്ങളെക്കുറിച്ചു ചിന്തിക്കുമ്പോള് ആദ്യം മനസ്സില് വരുന്നത് കുരുക്ഷേത്ര യുദ്ധത്തില് പാണ്ഡവര് നേടിയ വിജയമാണ്. ദയനീയവിജയം എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കാവുന്ന ജയം. പരാജയപ്പെട്ടവരെക്കാള് വിജയികള് ഹൃദയവ്യഥ പേറിനടന്ന ദുരന്താനുഭവം. ബന്ധുമിത്രാ
ജീവിതത്തിന് പല സാധ്യതകളുണ്ട്. തിരക്കിനിടയില്, ഓട്ടപ്പന്തയത്തിനിടയില് ഈ സാധ്യതകള് നാം തിരിച്ചറിയാറില്ല. ചുറ്റുമുള്ള പലതിനോടും ഉദാസീനരായി, സ്വയം തിരക്കുകള്ക്ക് എറിഞ്ഞുകൊടുത്തിട്ട് നാം ഓടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിനിടയില് ജീവിതത്തിന്റെ ചില സൂക്ഷ്മചാരുതകള് നമ്മില് നിന്ന് വഴുതിപ്പോകുന്നു. എന്നാല് ചിലര് വളരെ പതുക്കെ നീങ്ങുന്നവരുണ്ട്. പുറത്തെ വേഗങ്ങളെ ഗൗനിക്കാതെ അവര് നടന്നുനീങ്ങുന്നു. ചുറ്റും നോക്കി, ഓരോ സൂക്ഷ്മഭംഗികളെയും ആവാഹിച്ച് നീങ്ങുന്ന അവര് തിടുക്കപ്പെടുന്നില്ല. അങ്ങന
ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിലെ സുപ്രധാന ശാഖകളിലൊന്നായ ക്വാണ്ടം മെക്കാനിക്സിന്റെ അടിസ്ഥാന ആശയങ്ങളെയും തത്വങ്ങളെയും ഒരു കഥപോലെ വിവരിക്കുന്ന പുസ്തകമാണ് ഡോ. ജോസഫ് മാത്യുവിന്റെ The Strange World of Quantum Physics (ATC Publishers, Bengaluru, 2022). ക്വാണ്ടം ലോകത്തെ വിസ്മയങ്ങളെയും സങ്കീര്ണ്ണമായ പദസഞ്ചയങ്ങളെയും സിദ്ധാന്തങ്ങളെയും ആഖ്യാനരീതിശാസ്ത്രത്തിലൂടെ (Narrative Synthesis) കൗതുകകരമായി വിശദീകരിക്കാനുള്ള ഗ്രന്ഥകര്ത്താവിന്റെ പാടവം ശ്ലാഘനീയമാണ്.
